Whitepaper: Gezondheidsbescherming als economische noodzaak
30 oktober 2026
Gezondheid vormt de basis van een sterke economie, een productieve arbeidsmarkt en een veerkrachtige samenleving. Toch laat de toenemende druk op de zorg, de groei van chronische aandoeningen, mentale klachten en milieuproblemen zien dat gezondheid onvoldoende wordt meegewogen in de inrichting van onze samenleving.
In de whitepaper Gezondheidsbescherming als economische noodzaak pleiten de auteurs voor een nieuwe benadering, waarbij gezondheid niet alleen meer wordt bevorderd, maar ook actief wordt beschermd door duidelijke grenzen te stellen aan structurele gezondheidsschade.
Hoogleraar Economie van de Volksgezondheid, Jochen Mierau (UMCG/RUG): “Grote gezondheidsproblemen zijn het signaal van een falend systeem: gezondheid hangt één op één samen met hoe een samenleving haar economische systeem inricht. Het goede nieuws, daar kunnen we dus iets aan doen door de spelregels binnen het systeem aan te passen”
Er zit een tegenstrijdigheid in ons huidige economische systeem: bedrijven ondermijnen onze gezondheid door ongezonde en schadelijke producten te verkopen, terwijl ze tegelijkertijd gezonde mensen nodig hebben om hun bedrijf draaiend te houden. Die Gezondheidsparadox zet Nederland in een onhoudbare situatie met mogelijk een tekort aan gezonde mensen en stijgende kosten door ziekte. Alleen door het systeem en de onderliggende spelregels aan te passen, zoals wetgeving, is het mogelijk de paradox te doorbreken.
Doordat gezondheid en economische vooruitgang zo nauw met elkaar verbonden zijn, is gezondheid een randvoorwaarde voor een gezonde economie. Dat betekent dat de politiek moet gaan inzetten op Gezondheidsbescherming, ofwel het stellen van (onder)grenzen aan structurele prikkels die gezondheidsschade veroorzaken. Denk aan een verplichte gezondheids-effectanalyse bij nieuw beleid, waarbij de producent moet aantonen dat het product geen onaanvaardbare schade veroorzaakt nog voor deze op de markt komt.
Deze whitepaper biedt inzichten, handelingsperspectieven en concrete aanbevelingen voor beleidsmakers, bestuurders en organisaties die willen bijdragen aan een gezondere en toekomstbestendige samenleving.
Download de whitepaper en lees meer over waarom gezondheidsbescherming een noodzakelijke voorwaarde is voor brede welvaart, arbeidsproductiviteit en maatschappelijke veerkracht.